- భూమివైపు దూసుకొస్తున్న సౌర తుఫాను!
- ఆగస్టు 17న భూ అయస్కాంత క్షేత్రాన్ని తాకే అవకాశం.
- ముప్పేమీ లేదు.. ధ్రువ ప్రాంతాల్లో ‘అరోరా’ కనువిందు
ఢిల్లీ, మహా.
అంతరిక్షంలో మరో ఆసక్తికర పరిణామం చోటుచేసుకుంది. సూర్యుడి ఉపరితలంపై సంభవించిన శక్తివంతమైన ప్లాస్మా విస్ఫోటనం కారణంగా భారీగా విడుదలైన విద్యుదావేశిత కణాలు భూమి వైపు దూసుకొస్తున్నాయి. ఆగస్టు 14న సూర్యుడి ఉపరితలంలోని భారీ అయస్కాంత నిర్మాణంలో చోటుచేసుకున్న మార్పుతో కరోనల్ మాస్ ఎజెక్షన్ సంభవించినట్లు అంతరిక్ష వాతావరణ పరిశోధకులు గుర్తించారు. ఈ ప్లాస్మా మేఘం సోమవారం, ఆగస్టు 17న భూమి అయస్కాంత క్షేత్రాన్ని తాకే అవకాశం ఉన్నట్లు అంచనా వేస్తున్నారు.
సూర్యుడి నుంచి భారీగా వెలువడిన విద్యుదావేశిత ప్లాస్మా అంతరిక్షంలో వేగంగా ప్రయాణిస్తూ భూమివైపు వస్తోంది. అంతరిక్ష వాతావరణ సంస్థలు దీని కదలికను నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తున్నాయి. భూమిని నేరుగా తాకినప్పుడు సౌర తుఫానుగా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, ప్రస్తుత అంచనాల ప్రకారం ఇది G1 స్థాయి సౌర తుఫానుగా ఉండే అవకాశం ఉంది. ఈ స్థాయి తుఫానును తక్కువ తీవ్రత కలిగిన భూ అయస్కాంత తుఫానుగా పరిగణిస్తారు.
భూమికి ముప్పు లేదు.. కానీ ఆకాశంలో అద్భుతం!
ఈ సౌర తుఫాను కారణంగా సాధారణ ప్రజల రోజువారీ జీవితానికి ఎలాంటి ప్రత్యక్ష ముప్పు ఉండదని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు. అయితే భూమి అయస్కాంత క్షేత్రంతో సూర్యుడి నుంచి వచ్చిన అధిక శక్తి కణాలు ఢీకొన్నప్పుడు ధ్రువ ప్రాంతాల్లో అద్భుతమైన కాంతి దృశ్యాలు ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.
ఉత్తర అమెరికా, యూరప్లోని అధిక అక్షాంశ ప్రాంతాల్లో రాత్రి ఆకాశంలో **‘అరోరా బొరియాలిస్’**గా పిలిచే రంగురంగుల కాంతులు కనిపించే అవకాశం ఉంది. ఆకుపచ్చ, గులాబీ, ఊదా వంటి రంగుల్లో ఆకాశం మెరిసిపోతూ కనిపించే ఈ సహజ దృశ్యం అంతరిక్ష ప్రేమికులకు కనువిందు చేయనుంది.
అసలు ఈ సౌర తుఫాను ఎలా ఏర్పడింది?
సూర్యుడి ఉపరితలంపై భారీ అయస్కాంత శక్తి ఒక్కసారిగా విడుదలైనప్పుడు శక్తివంతమైన సౌర విస్ఫోటనాలు చోటుచేసుకుంటాయి. వాటిలో భాగంగా సూర్యుడి కరోనా నుంచి భారీగా ప్లాస్మా, అయస్కాంత క్షేత్రాలు అంతరిక్షంలోకి విసిరివేయబడే ప్రక్రియనే కరోనల్ మాస్ ఎజెక్షన్ అంటారు.
ఆగస్టు 14న జరిగిన ఇలాంటి విస్ఫోటనం నుంచి విడుదలైన ప్లాస్మా మేఘమే ప్రస్తుతం భూమి వైపు ప్రయాణిస్తోంది. దీని వేగం, దిశ, అయస్కాంత బలం ఆధారంగా భూమిపై ప్రభావం తీవ్రత మారుతుంది. అందుకే శాస్త్రవేత్తలు దీని కదలికను నిరంతరం గమనిస్తున్నారు.
ఉపగ్రహాలు, రేడియో వ్యవస్థలపై ప్రభావం ఉంటుందా?
G1 స్థాయి సౌర తుఫానుతో సాధారణంగా భూమిపై పెద్దగా అంతరాయం ఏర్పడే అవకాశం ఉండదు. అయినప్పటికీ అంతరిక్ష వాతావరణ పరిస్థితులు ఉపగ్రహాల పనితీరు, అధిక-అక్షాంశ విద్యుత్ వ్యవస్థలు, రేడియో కమ్యూనికేషన్, నావిగేషన్ వ్యవస్థలపై స్వల్ప ప్రభావాన్ని చూపే అవకాశం ఉంటుంది.
అయితే ప్రస్తుతం అందుబాటులో ఉన్న అంచనాల ప్రకారం ఈ తుఫాను వల్ల సాధారణ ప్రజలు భయపడాల్సిన పరిస్థితి లేదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. విమాన ప్రయాణాలు, మొబైల్ ఫోన్లు, సాధారణ ఇంటర్నెట్ సేవలు వంటి రోజువారీ వ్యవస్థలకు పెద్ద స్థాయిలో అంతరాయం కలిగే సూచనలు లేవు.
సూర్యుడు ఇప్పుడు ‘యాక్టివ్ మోడ్’లో!
ప్రస్తుతం సూర్యుడు తన సుమారు 11 ఏళ్ల సౌర చక్రంలో అత్యంత చురుకైన దశ అయిన సౌర గరిష్ఠ స్థితి చుట్టుపక్కల కాలాన్ని ఎదుర్కొంటున్నాడు. ఈ సమయంలో సూర్యుడిపై సన్స్పాట్లు, సౌర జ్వాలలు, కరోనల్ మాస్ ఎజెక్షన్లు సాధారణం కంటే ఎక్కువగా చోటుచేసుకుంటాయి.
అందువల్ల ఇటీవలి కాలంలో వరుసగా సౌర విస్ఫోటనాలు, భూ అయస్కాంత తుఫానులు నమోదవుతున్నాయి. సూర్యుడి కార్యకలాపాలు పెరుగుతున్న కొద్దీ భూమికి చేరే అంతరిక్ష వాతావరణ ప్రభావాలను అర్థం చేసుకోవడానికి శాస్త్రవేత్తలకు మరిన్ని అవకాశాలు లభిస్తున్నాయి.
శాస్త్రవేత్తలకు మరో విలువైన అవకాశం
ప్రస్తుతం భూమివైపు వస్తున్న ఈ చిన్న స్థాయి సౌర తుఫాను ప్రమాదకరమైనదిగా కాకుండా శాస్త్రీయ పరిశోధనలకు ఉపయోగకరమైన పరిణామంగా మారనుంది. సూర్యుడి నుంచి వెలువడిన కణాలు భూమి అయస్కాంత కవచంతో ఎలా పరస్పర చర్య జరుపుతాయి? ఉపగ్రహాలు, రేడియో కమ్యూనికేషన్, నావిగేషన్ వ్యవస్థలపై ఎంత మేర ప్రభావం ఉంటుంది? వంటి అంశాలను పరిశీలించేందుకు శాస్త్రవేత్తలకు ఇది మరో సహజ ప్రయోగంలా ఉపయోగపడనుంది.
