పేదరికంపై భారత్ చారిత్రక విజయం.

•  12 ఏళ్లలో 50 కోట్ల మందికి విముక్తి.
•  ప్రపంచ బ్యాంకు సాక్షిగా సరికొత్త రికార్డు.

ఢిల్లీ, మహా.

అభివృద్ధి పథంలో దూసుకుపోతున్న భారతదేశం సరికొత్త చరిత్ర సృష్టించింది. ఒకప్పుడు పేదరికం, ఆకలి కేకలతో సతమతమైన దేశం.. ఇప్పుడు ఏకంగా దాదాపు 50 కోట్ల మందిని పేదరికపు చీకట్ల నుంచి వెలుగులోకి తీసుకొచ్చి ప్రపంచానికే ఆదర్శంగా నిలిచింది. ప్రపంచ బ్యాంకు తాజాగా విడుదల చేసిన అక్టోబర్ 2026 నివేదిక భారత సామాజిక, ఆర్థిక ముఖచిత్రంలో వచ్చిన ఈ పెను మార్పును కళ్లకు కట్టింది. 2011 నుంచి 2023 మధ్య కాలంలో ఏకంగా 49.6 కోట్ల మంది భారతీయులు తీవ్ర పేదరికం నుంచి విముక్తి పొందారని స్పష్టం చేసింది. రోజుకు మూడు డాలర్ల కంటే తక్కువ ఆదాయంతో బతికే అత్యంత తీవ్రమైన పేదరికపు శాతం 27.1 నుంచి ఏకంగా 2.6 శాతానికి పడిపోవడం భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ సాధించిన అద్భుత విజయంగా అభివర్ణించింది.

ఈ మార్పు కేవలం కాగితాలపై అంకెల గారడీ కాదు.. లక్షలాది అట్టడుగు కుటుంబాల బతుకుల్లో వచ్చిన గుణాత్మక మార్పునకు సజీవ సాక్ష్యం. దిగువ మధ్య ఆదాయ దేశాల ప్రమాణమైన రోజుకు 4.20 డాలర్ల కంటే తక్కువ సంపాదించే వారి వాటా సైతం 57.7 శాతం నుంచి 16.1 శాతానికి దిగిరావడం దేశంలో పెరుగుతున్న ఆదాయ వనరులకు అద్దం పడుతోంది. కేవలం చేతికొచ్చే డబ్బుతోనే కాకుండా.. కడుపునిండా తిండి, నాణ్యమైన వైద్యం, విద్య, తాగునీరు, కరెంటు, పారిశుధ్యం తదితర మౌలిక సదుపాయాల కొలమానంగా చూసే ‘బహుమితీయ పేదరిక సూచీ’లోనూ భారత్ అదరగొట్టింది. 2005-06 నాటికి 53.8 శాతంగా ఉన్న ఈ బహుమితీయ పేదరికం 2019-21 నాటికి 16.4 శాతానికి పడిపోయి సామాన్యుడి జీవన ప్రమాణాలు ఏ స్థాయిలో మెరుగుపడ్డాయో స్పష్టం చేసింది.

గ్రామీణ భారతంలో వచ్చిన మౌలిక మార్పులే ఈ మహాద్భుతానికి ప్రధాన కారణం. ఊరూరా వెలసిన పక్కా రోడ్లు, ఇంటింటికీ కరెంటు, కుళాయి నీరు, పారిశుధ్యం వంటి సదుపాయాలు పల్లె ప్రజల తలరాతను మార్చేశాయి. దీనికి తోడు టెక్నాలజీ తోడవడంతో ప్రభుత్వ సంక్షేమ పథకాల ఫలాలు దళారుల ప్రమేయం లేకుండా డైరెక్ట్ బెనిఫిట్ ట్రాన్స్‌ఫర్ ద్వారా నేరుగా లబ్ధిదారుల ఖాతాల్లోకే చేరుతున్నాయి. ఉపాధి హామీ, ఉచిత రేషన్, పక్కా ఇళ్లు, వంటగ్యాస్ వంటి పథకాలు పేదలకు కొండంత అండగా నిలవగా.. చిన్న తరహా పరిశ్రమలు, స్వయం ఉపాధి, నైపుణ్యాభివృద్ధి కార్యక్రమాలు వారిని కేవలం సంక్షేమంపైనే ఆధారపడకుండా ఆర్థిక స్వావలంబన దిశగా అడుగులు వేయించాయి.

అయితే, పేదరికాన్ని జయించడం ఒక ఎత్తయితే.. ఆ కుటుంబాలకు సురక్షితమైన, స్థిరమైన ఆర్థిక భద్రతను కల్పించడం ఇప్పుడు భారత్ ముందున్న తదుపరి లక్ష్యం. నాణ్యమైన ఉద్యోగాలు, ఆకాశాన్నంటుతున్న ధరలను తట్టుకునేలా మెరుగైన వేతనాలు, పటిష్టమైన సామాజిక భద్రత కల్పించడం ద్వారా మాత్రమే ఈ ప్రగతికి సార్థకత చేకూరుతుంది. పేదరికం నుంచి బయటపడిన ఈ కుటుంబాలు తిరిగి వెనక్కి జారిపోకుండా ఆదాయ భద్రత కల్పించినప్పుడే, అభివృద్ధి చెందిన భారతదేశం కల వంద శాతం సాకారమవుతుందని ఆర్థిక నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు. ఏది ఏమైనా.. 50 కోట్ల మంది పేదరికపు సంకెళ్లు తెంచుకోవడం భారత ప్రగతి ప్రస్థానంలో సువర్ణాక్షరాలతో లిఖించదగ్గ ఘట్టం!