- పాలమూరు–రంగారెడ్డికి జాతీయ హోదా లేనట్టే!
- ప్రతిపాదన పరిశీలనలో లేదు.
- డీపీఆర్ను తెలంగాణకు తిప్పిపంపిన కేంద్రం.
హైదరాబాద్, మహా.
తెలంగాణలో అత్యంత ప్రతిష్ఠాత్మకంగా చేపట్టిన పాలమూరు–రంగారెడ్డి ఎత్తిపోతల పథకానికి జాతీయ ప్రాజెక్టు హోదా కల్పించే ప్రతిపాదన ప్రస్తుతం కేంద్ర ప్రభుత్వం పరిశీలనలో లేదని స్పష్టం చేసింది. కృష్ణా జలాల వినియోగం, అంతర్రాష్ట్ర అంశాలు కృష్ణా జల వివాదాల ట్రైబ్యునల్–రెండో పరిధిలో ఉండటంతో ప్రాజెక్టు సాంకేతిక, ఆర్థిక పరిశీలనను ప్రస్తుత దశలో చేపట్టలేమని కేంద్ర జలశక్తి శాఖ తేల్చిచెప్పింది. తెలంగాణ ప్రభుత్వం సమగ్ర ప్రణాళికతో ముందుకు రావాల్సి ఉందంటూ ప్రాజెక్టు సమగ్ర నివేదికను తిరిగి రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి పంపినట్లు వెల్లడించింది.
పాలమూరు–రంగారెడ్డి ఎత్తిపోతల పథకానికి జాతీయ ప్రాజెక్టు హోదా కల్పించే అంశంపై కాంగ్రెస్ ఎంపీ రేణుకా చౌదరి రాజ్యసభలో అడిగిన ప్రశ్నకు కేంద్ర జలశక్తి శాఖ సహాయ మంత్రి రాజ్ భూషణ్ చౌదరి సోమవారం లిఖితపూర్వక సమాధానం ఇచ్చారు. ప్రాజెక్టు సమగ్ర నివేదిక ఇప్పటికే కేంద్ర జల సంఘానికి అందిందని తెలిపారు. ఏదైనా సాగునీటి ప్రాజెక్టుకు కేంద్ర సాయం కింద పరిశీలన జరగాలంటే ముందుగా కేంద్ర జల సంఘం సాంకేతిక పరిశీలన, అనంతరం జలవనరులు, నదీ అభివృద్ధి, గంగా పునరుజ్జీవన శాఖ సలహా సంఘం సాంకేతిక–ఆర్థిక పరిశీలన జరపాల్సి ఉంటుందని వివరించారు.
అయితే పాలమూరు–రంగారెడ్డి పథకం కృష్ణా నది జలాల వినియోగంతో ముడిపడి ఉండటంతోపాటు అంతర్రాష్ట్ర అంశాలు కృష్ణా జల వివాదాల ట్రైబ్యునల్–రెండో పరిధిలో ఉన్నాయని కేంద్రం పేర్కొంది. ఈ అంశం ప్రస్తుతం న్యాయపరమైన పరిశీలనలో ఉన్నందున ప్రాజెక్టు సాంకేతిక–ఆర్థిక పరిశీలనను చేపట్టే పరిస్థితి లేదని స్పష్టం చేసింది. దీంతో ప్రాజెక్టుకు జాతీయ హోదా కల్పించే ప్రక్రియ ముందుకు సాగడం లేదు.
సమగ్ర ప్రణాళికతో రావాలని సూచన
పాలమూరు–రంగారెడ్డి పథకం ద్వారా ఆశించిన ప్రయోజనాలను పూర్తిస్థాయిలో సాధించేందుకు సమగ్ర ప్రణాళిక రూపొందించుకోవాలని తెలంగాణ ప్రభుత్వానికి కేంద్రం సూచించింది. ఈ మేరకు ప్రాజెక్టు సమగ్ర నివేదికను రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి తిరిగి పంపినట్లు మంత్రి తెలిపారు. ప్రాజెక్టు ద్వారా సాగునీటి ప్రయోజనాలు, కరవు నివారణ, తాగునీటి అవసరాలు తదితర అంశాలను సమగ్రంగా పరిగణనలోకి తీసుకుని ప్రణాళిక రూపొందించాల్సిన అవసరం ఉందని కేంద్రం స్పష్టం చేసింది.
జాతీయ ప్రాజెక్టు హోదా విషయంలోనూ కేంద్రం తన వైఖరిని స్పష్టం చేసింది. ప్రస్తుతం పాలమూరు–రంగారెడ్డి ఎత్తిపోతల పథకం జాతీయ ప్రాజెక్టుగా ప్రకటించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం వద్ద ఎలాంటి పరిశీలన లేదని తేల్చిచెప్పింది. దీంతో ఈ పథకానికి కేంద్రం నుంచి ప్రత్యేక ఆర్థిక సహాయం లభిస్తుందన్న ఆశలకు ప్రస్తుతానికి బ్రేక్ పడినట్లయింది.
జాతీయ ప్రాజెక్టు హోదాకు నిబంధనలే ప్రాతిపదిక
ప్రధాన సాగునీటి ప్రాజెక్టులకు జాతీయ ప్రాజెక్టు హోదా కల్పించేందుకు నిర్దిష్ట మార్గదర్శకాలు ఉన్నాయని కేంద్రం వెల్లడించింది. జాతీయ ప్రాధాన్యం కలిగిన ప్రాజెక్టులు, అంతర్రాష్ట్ర లేదా అంతర్జాతీయ జల సమస్యలతో ముడిపడిన పథకాలు, గణనీయమైన సాగునీటి సామర్థ్యాన్ని సృష్టించే ప్రాజెక్టులకు నిర్దేశిత ప్రమాణాల ప్రకారం జాతీయ హోదా కల్పిస్తామని తెలిపింది.
పాలమూరు–రంగారెడ్డి పథకానికి సంబంధించిన కృష్ణా జలాల వినియోగం, అంతర్రాష్ట్ర అంశాలు ప్రస్తుతం ట్రైబ్యునల్ పరిధిలో ఉండటంతో కేంద్రం తదుపరి దశలోకి వెళ్లలేకపోతోంది. ఈ అంశంపై న్యాయపరమైన స్పష్టత వచ్చిన తర్వాతే ప్రాజెక్టు సాంకేతిక, ఆర్థిక పరిశీలనకు అవకాశం ఏర్పడే పరిస్థితి కనిపిస్తోంది.
కేంద్ర ప్రకటనతో తెలంగాణలో చర్చ
పాలమూరు–రంగారెడ్డి ఎత్తిపోతల పథకానికి జాతీయ హోదా కల్పించాలన్న డిమాండ్ తెలంగాణలో చాలాకాలంగా వినిపిస్తోంది. ఈ నేపథ్యంలో కేంద్రం తాజా సమాధానం రాజకీయంగానూ ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. జాతీయ హోదా ఇవ్వడం లేదని మాత్రమే కాకుండా, ప్రాజెక్టు సమగ్ర నివేదికను రాష్ట్రానికి తిరిగి పంపడం, ప్రస్తుతం సాంకేతిక–ఆర్థిక పరిశీలన సాధ్యం కాదని స్పష్టం చేయడం తెలంగాణ ప్రభుత్వానికి కీలక అంశంగా మారింది.
మొత్తంగా.. పాలమూరు–రంగారెడ్డి ఎత్తిపోతల పథకానికి జాతీయ ప్రాజెక్టు హోదా కల్పించే అంశంపై కేంద్రం ప్రస్తుతానికి తలుపులు మూసివేసినట్లే కనిపిస్తోంది. కృష్ణా జల వివాదాలపై న్యాయపరమైన అంశాలు కొలిక్కి రావడం, రాష్ట్ర ప్రభుత్వం సమగ్ర ప్రణాళికతో ముందుకు రావడం, ఆ తర్వాత కేంద్ర జల సంఘం సాంకేతిక పరిశీలన జరగడం.. ఇవన్నీ పూర్తయిన తర్వాతే కేంద్ర సాయం, జాతీయ హోదా అంశాలపై తదుపరి అడుగు పడే అవకాశం ఉంది.
