• రబీలో 90 లక్షల టన్నుల సేకరణకు సన్నద్ధత.
• 5–10 లక్షల టన్నుల అదనపు నిల్వ లక్ష్యం.
హైదరాబాద్‌, మహా .
తెలంగాణలో పెరుగుతున్న వరి ఉత్పత్తి, ధాన్యం సేకరణకు అనుగుణంగా నిల్వ సామర్థ్యాన్ని భారీగా పెంచేందుకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రణాళిక సిద్ధం చేస్తోంది. సంప్రదాయ గోదాములతో పాటు రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ఆధునిక ధాన్య సైలోలను ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించింది. కొత్త సైలోల ద్వారా అదనంగా 5 నుంచి 10 లక్షల మెట్రిక్‌ టన్నుల శాస్త్రీయ నిల్వ సామర్థ్యాన్ని అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నట్లు పౌరసరఫరాల శాఖ మంత్రి ఉత్తమ్‌కుమార్‌రెడ్డి తెలిపారు.
పౌరసరఫరాల శాఖ అధికారులతో నిర్వహించిన సమీక్షలో మంత్రి ధాన్యం సేకరణ, నిల్వ సామర్థ్యం, రానున్న రబీ సీజన్‌లో ఏర్పడే అవసరాలపై చర్చించారు. రాష్ట్రంలో వరి ఉత్పత్తి గణనీయంగా పెరిగిన నేపథ్యంలో ధాన్యం సేకరణ అనంతరం దాన్ని సురక్షితంగా నిల్వ చేయడం ప్రభుత్వానికి కీలక సవాలుగా మారిందని మంత్రి పేర్కొన్నారు.
రానున్న రబీ సీజన్‌లో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా 90 లక్షల మెట్రిక్‌ టన్నుల వరకు ధాన్యం సేకరించే అవకాశం ఉందని మంత్రి తెలిపారు. దీనికి ముందుగానే నిల్వ ఏర్పాట్లు పూర్తి చేయాలని అధికారులను ఆదేశించారు. తక్షణ అవసరాల కోసం సుమారు 12 లక్షల మెట్రిక్‌ టన్నుల ధాన్యాన్ని నిల్వ చేసే సామర్థ్యం సిద్ధంగా ఉంచాలని సూచించారు.
ప్రస్తుతం తెలంగాణ రాష్ట్ర గిడ్డంగుల సంస్థ వద్ద సుమారు 6 లక్షల మెట్రిక్‌ టన్నుల నిల్వ సామర్థ్యం మాత్రమే ఉందని అధికారులు మంత్రికి వివరించారు. సేకరణకు అవసరమైన నిల్వ సామర్థ్యానికి, అందుబాటులో ఉన్న సామర్థ్యానికి మధ్య గణనీయమైన వ్యత్యాసం ఉన్న నేపథ్యంలో కొత్త నిల్వ వ్యవస్థల ఏర్పాటుకు ప్రభుత్వం ప్రాధాన్యం ఇస్తోంది.
సంప్రదాయ గోదాములకు ప్రత్యామ్నాయంగా సైలోలు
ధాన్యం సేకరణ పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో సంప్రదాయ గోదాములపై మాత్రమే ఆధారపడటం భవిష్యత్తులో సాధ్యం కాదని ఉత్తమ్‌కుమార్‌రెడ్డి పేర్కొన్నారు. తక్కువ స్థలంలో అధిక పరిమాణంలో ధాన్యాన్ని శాస్త్రీయ పద్ధతిలో నిల్వ చేసేందుకు సైలోలు ఉపయోగపడతాయని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
కొత్తగా నిర్మించే సైలోల్లో ధాన్యం నిల్వకు ఆధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని వినియోగించనున్నారు. ధాన్యాన్ని సైలోల్లోకి తరలించడం, బయటకు తీసుకురావడం కోసం స్వయంచాలిత యాంత్రిక వ్యవస్థలను ఏర్పాటు చేయనున్నారు. దీంతో ధాన్యం నిర్వహణలో మానవశ్రమను తగ్గించడంతో పాటు వేగంగా లోడింగ్‌, అన్‌లోడింగ్‌ చేసే అవకాశం ఉంటుంది.
నిల్వ చేసిన ధాన్యాన్ని ఎప్పటికప్పుడు పర్యవేక్షించేందుకు డిజిటల్‌ పర్యవేక్షణ వ్యవస్థలను కూడా ఏర్పాటు చేయనున్నారు. ధాన్యంలో తేమ స్థాయి, ఉష్ణోగ్రత, పురుగుల ప్రభావం వంటి అంశాలను నిరంతరం గమనించే సాంకేతిక వ్యవస్థలు అందుబాటులోకి రానున్నాయి.
ధాన్యం నష్టాలు తగ్గించే అవకాశం
సాధారణ గోదాముల్లో ధాన్యాన్ని ఎక్కువకాలం నిల్వ చేయాల్సి వచ్చినప్పుడు తేమ, పురుగులు, ఉష్ణోగ్రత మార్పులు, నిర్వహణ లోపాలు వంటి కారణాలతో నాణ్యత దెబ్బతినే ప్రమాదం ఉంటుంది. ఆధునిక సైలోల్లో శాస్త్రీయ నిల్వ పద్ధతులను పాటించడం ద్వారా ఇలాంటి నష్టాలను గణనీయంగా తగ్గించవచ్చని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
ధాన్యం నాణ్యతను కాపాడటం రైతులకు కూడా కీలకం. సేకరించిన ధాన్యం నాణ్యత తగ్గితే ప్రభుత్వానికి నిల్వ, రవాణా, నిర్వహణ వ్యయాలు పెరగడంతో పాటు ఆహార ధాన్యాల సరఫరా వ్యవస్థపైనా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది. అందువల్ల సైలోల ఏర్పాటును కేవలం నిల్వ సామర్థ్యం పెంపుగా కాకుండా ధాన్యం నిర్వహణలో సమగ్ర మార్పుగా ప్రభుత్వం చూస్తోంది.
రానున్న రబీ సీజన్‌లో భారీ స్థాయిలో ధాన్యం సేకరణకు అవకాశం ఉన్నందున తాత్కాలిక నిల్వ ఏర్పాట్లపైనా ప్రభుత్వం దృష్టి పెట్టింది. సుమారు 12 లక్షల మెట్రిక్‌ టన్నుల ధాన్యాన్ని తక్షణ అవసరాల కోసం నిల్వ చేసేందుకు అవసరమైన ఏర్పాట్లు ముందుగానే పూర్తి చేయాలని మంత్రి అధికారులను ఆదేశించారు.
పెరుగుతున్న ఉత్పత్తికి అనుగుణంగా నిల్వ సామర్థ్యం
తెలంగాణలో సాగు విస్తీర్ణం, వరి ఉత్పత్తి పెరుగుతున్న కొద్దీ ధాన్యం సేకరణ, రవాణా, నిల్వ వ్యవస్థలపై ఒత్తిడి పెరుగుతోంది. పంట కోతల సమయంలో ఒకేసారి భారీగా ధాన్యం మార్కెట్‌కు రావడంతో కొనుగోలు కేంద్రాల నుంచి గోదాముల వరకు మొత్తం వ్యవస్థపై భారం పడుతుంది.
ఈ పరిస్థితిని ముందుగానే అంచనా వేసి నిల్వ సామర్థ్యాన్ని పెంచితే ధాన్యం సేకరణ తర్వాత ఏర్పడే ఒత్తిడిని తగ్గించవచ్చు. ముఖ్యంగా పంట కోతల సమయంలో ధాన్యాన్ని వెంటనే తరలించలేని పరిస్థితుల్లో శాస్త్రీయ నిల్వ కేంద్రాలు ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది.
కొత్త సైలోల ద్వారా 5 నుంచి 10 లక్షల మెట్రిక్‌ టన్నుల అదనపు నిల్వ సామర్థ్యం ఏర్పడితే ప్రస్తుత నిల్వ వ్యవస్థకు గణనీయమైన బలం చేకూరుతుంది. అయితే రాష్ట్రంలో భవిష్యత్తులో సేకరించే ధాన్యం పరిమాణాన్ని దృష్టిలో ఉంచుకుని దీర్ఘకాలికంగా మరింత విస్తృతమైన నిల్వ మౌలిక వసతులు అవసరమయ్యే అవకాశం ఉంది.
