• డిసెంబర్‌ 12తో ముగియనున్న 1996 ఒప్పందం.
• ఎండాకాలపు నీటి వాటాకు హామీ కోరుతున్న బంగ్లాదేశ్‌.
• సంయుక్త నదుల కమిషన్‌ పరిధిలోనే చర్చలని భారత్‌ స్పష్టీకరణ.
న్యూఢిల్లీ, మహా:
భారత్‌, బంగ్లాదేశ్‌ మధ్య గంగా నదీ జలాల పంపిణీ ఒప్పందం పునరుద్ధరణపై చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి. 1996 డిసెంబర్‌ 12న కుదిరిన 30 ఏళ్ల ఒప్పందం ఈ ఏడాది డిసెంబర్‌ 12తో ముగియనుంది. ఈ నేపథ్యంలో ప్రస్తుత ఒప్పందాన్ని కేవలం పొడిగించకుండా, దీర్ఘకాలిక కొత్త ఒప్పందం కుదుర్చుకోవాలని బంగ్లాదేశ్‌ కోరుతోంది. ముఖ్యంగా ఎండాకాలంలో గంగా నదిలో నీటి ప్రవాహం తగ్గినప్పుడు తమ దేశానికి అందే నీటి వాటాకు స్పష్టమైన హామీ ఉండాలని ఆ దేశం ప్రతిపాదిస్తోంది.
బంగ్లాదేశ్‌ జలవనరుల శాఖ మంత్రి షాహిద్‌ ఉద్దీన్‌ చౌధురి అనీ అక్టోబరు 8న ఢాకాలో మాట్లాడుతూ, 1977 ఒప్పందంలో ఉన్న హామీ నిబంధనను కొత్త ఒప్పందంలో తిరిగి చేర్చడం తమ ప్రధాన ప్రాధాన్యమని తెలిపారు. ఆ ఒప్పందంలో నిర్దిష్ట కాలానికి నీటి సరఫరాపై హామీ ఉండేదని, 1996 ఒప్పందంలో ఆ నిబంధన లేదని చెప్పారు. డిసెంబర్‌ 12లోగా కొత్త లేదా సవరించిన ఒప్పందం కుదరుతుందనే ఆశాభావాన్ని వ్యక్తం చేశారు. ప్రస్తుత ఒప్పందం ప్రకారం, జనవరి 1 నుంచి మే 31 వరకు ఫరక్కా వద్ద అందుబాటులో ఉన్న గంగా జలాలను పది రోజుల కాలవ్యవధుల వారీగా పంచుకుంటారు. నదిలో అందుబాటులో ఉన్న నీటి పరిమాణాన్ని బట్టి భారత్‌, బంగ్లాదేశ్‌ వాటాలు నిర్ణయమవుతాయి. మార్చి 11 నుంచి మే 10 వరకు ప్రత్యామ్నాయ పది రోజుల వ్యవధుల్లో ఇరు దేశాలకు 35,000 క్యూసెక్కుల చొప్పున హామీ ఇచ్చే నిబంధన కూడా ఒప్పందంలో ఉంది. భారత విదేశాంగ శాఖ అధికార ప్రతినిధి రణధీర్‌ జైస్వాల్‌ మాట్లాడుతూ, గంగా సహా ఉమ్మడి నదులకు సంబంధించిన అంశాలపై చర్చలు సంయుక్త నదుల కమిషన్‌ పరిధిలోనే జరుగుతాయని స్పష్టం చేశారు. గంగా జలాల ఒప్పందంపై సాంకేతిక స్థాయి చర్చలు కొనసాగుతున్నాయని కూడా తెలిపారు.
ప్రస్తుత ఒప్పందం గడువు ముగియడానికి రెండు నెలల కన్నా తక్కువ సమయం మాత్రమే ఉండటంతో ఇరు దేశాల చర్చలు ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి. బంగ్లాదేశ్‌ దీర్ఘకాలిక ఒప్పందంతో పాటు నీటి వాటాకు హామీ కోరుతుండగా, భారత్‌ ఇప్పటికే ఉన్న ద్వైపాక్షిక వ్యవస్థలో చర్చలు కొనసాగించాలని చెబుతోంది. కొత్త ఒప్పందం కుదురుతుందా, హామీ నిబంధనపై ఏకాభిప్రాయం ఏర్పడుతుందా అన్నది తదుపరి చర్చల్లో తేలాల్సి ఉంది.
