తుపాకీ గొట్టం నుంచి రక్షణ పాఠాల వరకు.. బస్తర్ గడ్డపై ‘రెడ్’ వర్సెస్ ‘ఖాకీ’ కొత్త వ్యూహం..!

• నిన్నటి మావోయిస్టులే నేటి పోలీసు శిక్షకులు.
• ఐఈడీ గుర్తింపు, గెరిల్లా తంత్రాలపై స్పెషల్ క్లాసులు.
•  బస్తర్ అడవుల్లో మారుతున్న ముఖచిత్రం.
• మావోయిస్టుల ఎత్తుగడలకే పైఎత్తులు వేస్తున్న యంత్రాంగం.
• పూనా మార్గమ్’తో పునరావాసం.. ప్రధాన స్రవంతిలో చేరి దేశ రక్షణలో భాగస్వాములవుతున్న మాజీలు.

హైదరాబాద్, మహా.

ఛత్తీస్‌గఢ్‌లోని బస్తర్ అడవులు ఒకప్పుడు తుపాకుల మోతతో, నెత్తుటి ధారలతో దద్దరిల్లేవి. కానీ నేడు అక్కడ ఒక వినూత్నమైన మార్పు చోటుచేసుకుంటోంది. దశాబ్దాల కాలంగా అడవి బాట పట్టి, గెరిల్లా యుద్ధ తంత్రాలతో భద్రతా బలగాలకు సవాలు విసిరిన మాజీ మావోయిస్టులు.. ఇప్పుడు అదే బలగాలకు ‘గురువులు’గా మారుతున్నారు. ఛత్తీస్‌గఢ్ పోలీసు యంత్రాంగం చేపట్టిన కొత్త వ్యూహం ప్రకారం, లొంగిపోయిన మావోయిస్టులు ఇప్పుడు పోలీసు జవాన్లకు గెరిల్లా యుద్ధం మరియు మందుపాతరల గుర్తింపుపై ప్రత్యేక శిక్షణ ఇస్తున్నారు. శత్రువు ఎత్తుగడలను చిత్తు చేయాలంటే, శత్రువు ఆలోచనా విధానాన్ని అర్థం చేసుకోవాలన్న సూత్రంతో ముందుకు సాగుతున్న పోలీసులకు ఈ మాజీ నక్సల్స్ ఇప్పుడు ‘బ్రహ్మాస్త్రం’లా మారారు.

**సొంత వ్యూహాలే పోలీసులకు పాఠాలు**

బస్తర్ ఐజీ పి. సుందరరాజ్ వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం.. లొంగిపోయిన మావోయిస్టుల్లో ఐఈడీ నిపుణులుగా ఉన్న 18 మందిని గుర్తించి, వారిని కాంకర్ జిల్లాలోని ‘కౌంటర్ టెర్రరిజం అండ్ జంగిల్ వార్‌ఫేర్’ కాలేజీకి శిక్షకులుగా పంపారు. దట్టమైన అడవుల్లో మందుపాతరలను ఎలా అమర్చుతారు? వాటిని ఏ విధంగా ట్రిగ్గర్ చేస్తారు? మందుపాతరలను గుర్తించకుండా మావోయిస్టులు అనుసరించే మాయోపాయాలు ఏమిటి? అనే అంశాలపై వీరు పోలీసు జవాన్లకు కళ్లకు కట్టినట్లు వివరిస్తున్నారు. తామే స్వయంగా మందుపాతరలు తయారు చేసిన అనుభవం ఉన్న వీరు, ఇప్పుడు అవే మందుపాతరలను ఎలా నిర్వీర్యం చేయాలో పోలీసులకు నేర్పిస్తున్నారు. ఈ శిక్షణ వల్ల క్షేత్రస్థాయిలో గాలింపు చర్యలకు వెళ్లే పోలీసుల ప్రాణ నష్టం గణనీయంగా తగ్గే అవకాశం ఉందని భద్రతా నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు.

**గెరిల్లా యుద్ధతంత్రంలో రాటుదేలేలా..**

కేవలం ఐఈడీల గుర్తింపు మాత్రమే కాకుండా, అడవిలో మావోయిస్టులు అనుసరించే గెరిల్లా ఎత్తుగడలపై కూడా వీరు శిక్షణ ఇస్తున్నారు. పోలీసు బలగాలు అడవిలోకి వచ్చినప్పుడు మావోయిస్టులు ఎక్కడ మాటువేస్తారు? మెరుపు దాడులకు వారు ఎంచుకునే ప్రదేశాలు ఏమిటి? అనే రహస్యాలను మాజీలు వివరిస్తున్నారు. దీనివల్ల పోలీసు బలగాలు అడవిలో ప్రయాణించేటప్పుడు మరింత అప్రమత్తంగా ఉండటమే కాకుండా, మావోయిస్టుల స్థావరాలను సులభంగా గుర్తించగలుగుతున్నారు. గెరిల్లా యుద్ధంలో ఆరితేరిన ఈ మాజీలు ఇచ్చే సమాచారం, శిక్షణ వల్ల ఫీల్డ్ ఆపరేషన్లలో పోలీసుల సామర్థ్యం మునుపటి కంటే రెట్టింపు అయింది. ఈ శిక్షణ బృందంలో ఐఈడీ నిపుణులతో పాటు నర్సింగ్, మెడికల్ మరియు టైలరింగ్ రంగాల్లో నైపుణ్యం ఉన్న మాజీలు కూడా ఉండటం విశేషం.

**‘పూనా మార్గమ్’తో కొత్త జీవితం**

ప్రభుత్వం చేపట్టిన ‘పూనా మార్గమ్’ (పునరావాసం నుంచి సామాజిక పునరేకీకరణ వరకు) పథకం కింద లొంగిపోయిన నక్సల్స్ జీవితాల్లో కొత్త వెలుగులు నిండుతున్నాయి. మార్చి 31వ తేదీతో కేంద్రం విధించిన గడువు లోపు వందలాది మంది మావోయిస్టులు జనజీవన స్రవంతిలోకి వచ్చారు. వీరిలో కీలకమైన కమిటీ సభ్యుల నుంచి సాధారణ కార్యకర్తల వరకు అందరికీ ప్రభుత్వం పునరావాసం కల్పిస్తోంది. కేవలం ఆర్థిక సాయమే కాకుండా, వారికున్న నైపుణ్యాలను దేశ భద్రత కోసం వినియోగించుకోవడం ద్వారా వారిలో దేశభక్తిని, బాధ్యతను పెంపొందిస్తున్నారు. లొంగిపోయిన వారికి పక్కా ఇళ్లు, ఉచిత విద్య, వైద్య సదుపాయాలు కల్పిస్తూనే, వారిని పోలీసు సహాయకులుగా నియమించి ఒక గౌరవప్రదమైన ఉపాధిని కల్పిస్తున్నారు.

**ముగింపు దిశగా మావోయిజం?**

ప్రభుత్వ గణాంకాల ప్రకారం, 2014లో 126 జిల్లాలు మావోయిస్టు ప్రభావితంగా ఉండగా, 2026 నాటికి ఆ సంఖ్య కేవలం రెండింటికి పడిపోయింది. బాంబులు వేసే చేతులే ఇప్పుడు బాంబులను నిర్వీర్యం చేసే పాఠాలు చెబుతుండటం బస్తర్ చరిత్రలో ఒక కీలక మలుపు. లొంగిపోయిన వారు ఇస్తున్న కీలక సమాచారం వల్ల అడవుల్లో దాచిన భారీ ఆయుధ నిల్వలు, కోట్లాది రూపాయల నగదును పోలీసులు స్వాధీనం చేసుకుంటున్నారు. ఒకప్పుడు తుపాకీతో గెలిచిన వారే ఇప్పుడు నిజమైన శాంతిని నెలకొల్పేందుకు పోలీసుల వెన్నంటి నిలబడటం సామాన్య ప్రజలకు న్యాయంపై నమ్మకాన్ని కలిగిస్తోంది. బస్తర్ ఇప్పుడు మావోయిస్టు విముక్త దిశగా అడుగులు వేస్తూ, ప్రగతి బాట పడుతోంది.