హైదరాబాద్, మహా.
ప్రపంచంలో అభివృద్ధికి నేడు కొత్త కొలమానం రహదారులు కాదు.. విమానాశ్రయాలు మాత్రమే కాదు.. అత్యాధునిక బుల్లెట్ రైలు వ్యవస్థ కూడా. గంటకు 200 కిలోమీటర్లకు పైగా వేగంతో దూసుకెళ్లే హైస్పీడ్ రైళ్లు దేశ ఆర్థికాభివృద్ధికి, పరిశ్రమలకు, పర్యాటకానికి, ఉపాధికి కొత్త ఊపిరి పోస్తున్నాయి. ఈ రంగంలో చైనా తిరుగులేని ఆధిపత్యం చాటుకుంటుండగా, స్పెయిన్, జపాన్, ఫ్రాన్స్ వంటి దేశాలు దశాబ్దాల క్రితమే బుల్లెట్ రైళ్లను ప్రజలకు అందుబాటులోకి తెచ్చాయి. భారత్ మాత్రం ఆలస్యంగా ప్రారంభించినా, ఇప్పుడు అత్యాధునిక సాంకేతికతతో భవిష్యత్తు కోసం బలమైన పునాదులు వేస్తోంది. ప్రపంచ గణాంకాలు, భారత ప్రణాళికలు పరిశీలిస్తే రాబోయే దశాబ్దంలో భారత్ కూడా హైస్పీడ్ రైల్వే రంగంలో కీలక దేశంగా ఎదిగే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి.
చైనా ఎందుకు నంబర్ వన్?
ప్రస్తుతం ప్రపంచంలో అత్యంత పెద్ద హైస్పీడ్ రైల్వే నెట్వర్క్ చైనాదే. అక్కడ ఇప్పటికే 45 వేల కిలోమీటర్లకు పైగా హైస్పీడ్ మార్గాలు ఉండగా, 2024 చివరి నాటికి ఆ నెట్వర్క్ దాదాపు 48 వేల కిలోమీటర్లకు చేరుకుంది. 2030 నాటికి 60 వేల కిలోమీటర్లకు విస్తరించాలన్న లక్ష్యంతో చైనా ముందుకెళ్తోంది. కొత్త నగరాలను అనుసంధానం చేయడం, పరిశ్రమలకు వేగవంతమైన రవాణా, ప్రాంతీయ అసమానతలను తగ్గించడం వంటి లక్ష్యాలతో భారీగా పెట్టుబడులు పెట్టింది.
యూరప్ విజయానికి కారణమేంటి?
స్పెయిన్, ఫ్రాన్స్, జర్మనీ వంటి దేశాలు ఇప్పటికే తమ ప్రధాన నగరాలను హైస్పీడ్ రైళ్లతో అనుసంధానించాయి. దీంతో విమాన ప్రయాణాలపై ఆధారపడే అవసరం తగ్గింది. తక్కువ సమయంలో సురక్షిత ప్రయాణం సాధ్యమవుతోంది. యూరప్లో సరిహద్దులు దాటి కూడా వేగవంతమైన రైలు సేవలు అందుబాటులో ఉండటంతో వ్యాపారం, పర్యాటకం మరింత అభివృద్ధి చెందుతున్నాయి.
భారత్ పరిస్థితి ఏమిటి?
ప్రస్తుతం భారత్లో వాణిజ్యపరంగా నడుస్తున్న బుల్లెట్ రైలు లేదు. అయితే దేశ చరిత్రలో తొలి హైస్పీడ్ రైల్వేగా ముంబై–అహ్మదాబాద్ కారిడార్ నిర్మాణం వేగంగా కొనసాగుతోంది. ఇది 508 కిలోమీటర్ల పొడవుతో గంటకు 320 కిలోమీటర్ల వేగంతో రైళ్లు నడిచేలా రూపుదిద్దుకుంటోంది. ఈ ప్రాజెక్టులో జపాన్ షింకాన్సెన్ సాంకేతికతను ఉపయోగిస్తున్నారు.
నిర్మాణం వేగం అందుకున్న ప్రాజెక్టు
కేంద్ర రైల్వే మంత్రి వెల్లడించిన తాజా సమాచారం ప్రకారం, ముంబై–అహ్మదాబాద్ బుల్లెట్ రైలు ప్రాజెక్టులో సుమారు 80 శాతం పనులు పూర్తయ్యాయి. గుజరాత్లోని సూరత్–బిలిమోరా మధ్య తొలి దశను 2027లో ప్రారంభించే లక్ష్యంతో పనులు కొనసాగుతున్నాయి. జపాన్ ప్రభుత్వం కూడా ఈ లక్ష్యానికి పూర్తి మద్దతు ప్రకటించింది.
భారత్కు ఎందుకు అవసరం?
భారత్లో వేగంగా పట్టణీకరణ జరుగుతోంది. పెద్ద నగరాల మధ్య ప్రయాణాల డిమాండ్ పెరుగుతోంది. బుల్లెట్ రైళ్లు అందుబాటులోకి వస్తే విమానాశ్రయాలపై ఒత్తిడి తగ్గుతుంది. పరిశ్రమలు, ఐటీ, తయారీ రంగాలకు వేగవంతమైన రవాణా లభిస్తుంది. వేలాది ఉద్యోగాలు ఏర్పడటంతో పాటు నిర్మాణ రంగం, ఉక్కు, సిమెంట్, విద్యుత్, యంత్రాల పరిశ్రమలకు కూడా ఊతం లభిస్తుంది. ‘మేక్ ఇన్ ఇండియా’ కార్యక్రమానికి కూడా ఇది కీలకంగా మారనుంది.
భవిష్యత్ లక్ష్యాలు
ముంబై–అహ్మదాబాద్ కారిడార్తో ఆగకుండా దేశవ్యాప్తంగా పలు హైస్పీడ్ కారిడార్లపై కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రణాళికలు రూపొందిస్తోంది. ఢిల్లీ–వారణాసి, ముంబై–పుణే, హైదరాబాద్–బెంగళూరు, హైదరాబాద్–చెన్నై, చెన్నై–బెంగళూరు వంటి మార్గాలు భవిష్యత్ హైస్పీడ్ నెట్వర్క్లో చోటు దక్కించుకునే అవకాశం ఉంది.
భారత్కు నేర్చుకోవాల్సిన పాఠాలు
చైనా చూపించిన అనుభవం ప్రకారం హైస్పీడ్ రైళ్లు కేవలం వేగం కోసం మాత్రమే కాదు, ఆర్థిక వ్యవస్థను వేగవంతం చేసే సాధనంగా మారాయి. నగరాల మధ్య దూరాలు తగ్గడంతో పెట్టుబడులు పెరిగాయి. కొత్త పరిశ్రమలు ఏర్పడ్డాయి. ప్రాంతీయ అభివృద్ధి వేగం అందుకుంది. భారత్ కూడా ఈ అనుభవాలను వినియోగించుకుని సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని స్వదేశీకరించగలిగితే రాబోయే దశాబ్దంలో ప్రపంచ హైస్పీడ్ రైల్వే రంగంలో కీలక స్థానాన్ని సంపాదించే అవకాశం ఉంది.








