- నీట్‌ నిరసనలపై దేశవ్యాప్తంగా నమోదైన కేసులన్నీ రద్దు.
- తీవ్రమైన నేరచరిత్ర ఉన్నవారికి మాత్రం మినహాయింపు.
- విద్యార్థుల భవిష్యత్తుకు రక్షణ కవచంగా అత్యున్నత న్యాయస్థానం.
ఢిల్లీ, మహా.
నీట్‌ పరీక్ష వివాదంపై జరిగిన విద్యార్థుల నిరసనలకు సంబంధించి నమోదైన కేసులపై సుప్రీంకోర్టు సంచలన నిర్ణయం తీసుకుంది. జులై 20 నుంచి 25వ తేదీ మధ్య జరిగిన నిరసనలకు సంబంధించి దేశవ్యాప్తంగా నమోదైన కేసులను కొట్టివేస్తూ విద్యార్థులకు భారీ ఊరటనిచ్చింది. ఆ నిరసనల్లో పాల్గొన్న విద్యార్థులపై నమోదైన కేసుల ఆధారంగా ఇకపై దర్యాప్తును కొనసాగించరాదని స్పష్టం చేసింది. అదే కాలానికి సంబంధించిన నిరసనలపై కొత్తగా కేసులు నమోదు చేయరాదని కూడా ఆదేశించింది. అయితే తీవ్రమైన నేరాలకు సంబంధించిన గత చరిత్ర ఉన్న వ్యక్తులకు మాత్రం ఈ మినహాయింపు వర్తించదని స్పష్టం చేస్తూ, అలాంటి వారిపై చట్టపరమైన చర్యలు కొనసాగించేందుకు పోలీసులకు అవకాశం కల్పించింది.
విద్యార్థుల భవిష్యత్తును దృష్టిలో ఉంచుకుని సుప్రీంకోర్టు తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం దేశవ్యాప్తంగా ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. పరీక్షా వివాదంపై తమ నిరసనను వ్యక్తం చేసినందుకు కేసుల పాలైన విద్యార్థులకు క్రిమినల్‌ కేసుల ముద్ర పడకుండా అత్యున్నత న్యాయస్థానం ఉపశమనం కల్పించింది. ఒకవైపు ప్రజాస్వామ్య పద్ధతిలో నిరసన తెలిపే హక్కును పరిరక్షిస్తూనే.. మరోవైపు నిరసనల పేరుతో తీవ్రమైన నేరాలకు పాల్పడినవారిని మాత్రం చట్టం నుంచి తప్పించకుండా న్యాయస్థానం సమతుల్యమైన నిర్ణయం తీసుకుంది.
దేశవ్యాప్తంగా కేసులకు చెల్లుచీటి
నీట్‌ నిరసనలకు సంబంధించి కేంద్రం, దిల్లీ పోలీసులు, బిహార్‌, పశ్చిమబెంగాల్‌, మహారాష్ట్ర, అసోం తదితర ప్రాంతాల నుంచి నమోదైన కేసుల వ్యవహారం సుప్రీంకోర్టు ముందుకు వచ్చింది. వివిధ ప్రాంతాల్లో వేర్వేరుగా నమోదైన కేసులన్నింటినీ పరిశీలించిన ధర్మాసనం.. ఒకే అంశానికి సంబంధించిన నిరసనల నేపథ్యంలో విద్యార్థులపై నమోదైన కేసులను కొనసాగించడం సముచితం కాదని నిర్ణయించింది.
ఇప్పటికే నమోదైన కేసులను కొట్టివేయడంతోపాటు.. అదే కాలంలో జరిగిన అదే నిరసనలకు సంబంధించి భవిష్యత్తులో కొత్త కేసులు నమోదు చేయకుండా న్యాయస్థానం ఆదేశాలు జారీ చేయడం ఈ వ్యవహారంలో అత్యంత కీలక పరిణామంగా మారింది. దీంతో వివిధ రాష్ట్రాల్లో కేసులు ఎదుర్కొంటున్న విద్యార్థులకు ఒకేసారి న్యాయపరమైన ఊరట లభించింది.
వేలాది మంది విద్యార్థులకు భారీ ఊరట
విద్యార్థులపై నమోదయ్యే నేర కేసులు వారి విద్యాభ్యాసం, ఉద్యోగ అవకాశాలు, భవిష్యత్తుపై తీవ్ర ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలు, ఉన్నత విద్య, విదేశీ విద్య, ఇతర వృత్తిపరమైన అవకాశాల సమయంలో కేసుల వివరాలు సమస్యగా మారే అవకాశం ఉంది. ఈ నేపథ్యంలో నిరసనల్లో పాల్గొన్నందుకు మాత్రమే కేసులు ఎదుర్కొంటున్న విద్యార్థులకు సుప్రీంకోర్టు నిర్ణయం ఎంతో కీలకంగా మారింది.
నిరసన అనేది ప్రజాస్వామ్యంలో ఒక రాజ్యాంగబద్ధమైన హక్కు అయినప్పటికీ, అది చట్టాన్ని ఉల్లంఘించే హక్కుగా మారకూడదన్న సూత్రాన్ని కూడా న్యాయస్థానం పరిగణనలోకి తీసుకుంది. అందుకే సాధారణ విద్యార్థులకు రక్షణ కల్పిస్తూ.. తీవ్రమైన నేరాలకు సంబంధించిన నేపథ్యం ఉన్నవారిని మాత్రం మినహాయించింది.
నేరచరిత్ర ఉన్నవారికి మాత్రం మినహాయింపు
సుప్రీంకోర్టు తాజా ఆదేశాల్లో అత్యంత ముఖ్యమైన అంశం ఇదే. కేసుల రద్దు అందరికీ వర్తించదని న్యాయస్థానం స్పష్టం చేసింది. తీవ్రమైన, ఘోరమైన నేరాలకు సంబంధించిన పూర్వ చరిత్ర ఉన్న వ్యక్తులపై దర్యాప్తును కొనసాగించవచ్చని తెలిపింది. ముఖ్యంగా దిల్లీలోని జంతర్‌మంతర్‌ వద్ద జరిగిన నిరసనకు సంబంధించి పెద్ద సంఖ్యలో వ్యక్తులపై నమోదైన కేసులో తీవ్రమైన నేరచరిత్ర ఉన్నవారిపై చట్టపరమైన చర్యలకు అవకాశం ఇచ్చింది.
అంటే నిరసనలో పాల్గొన్న ప్రతి ఒక్కరినీ ఒకే గాటన కట్టకుండా.. ఎవరు విద్యార్థులు, ఎవరి పాత్ర శాంతియుత నిరసన వరకే పరిమితమైంది, ఎవరి ప్రమేయం తీవ్రమైన నేరాల్లో ఉంది అనే అంశాన్ని వేరు చేసి చూడాలని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసినట్టయింది.
ఆత్మహత్య చేసుకున్న విద్యార్థుల కుటుంబాలకు పరిహారం
నీట్‌ వివాదానికి సంబంధించిన మరో అత్యంత సున్నితమైన అంశంపైనా సుప్రీంకోర్టు దృష్టి సారించింది. పరీక్షా ఒత్తిడి, వివాదాలు, భవిష్యత్తుపై ఆందోళనల నేపథ్యంలో ఆత్మహత్య చేసుకున్న విద్యార్థుల కుటుంబాలకు పరిహారం అందించే అంశంపై విధివిధానాలు రూపొందించాలని న్యాయస్థానం సూచించింది.
విద్యార్థుల ప్రాణనష్టం కేవలం ఒక కుటుంబానికే పరిమితమయ్యే విషాదం కాదని, దాని వెనుక ఉన్న వ్యవస్థాగత సమస్యలను కూడా పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉందనే అంశం ఈ విచారణతో మరోసారి ముందుకొచ్చింది. పరిహారం ఎవరికి వర్తిస్తుంది, ఏ ప్రమాణాల ఆధారంగా చెల్లించాలి, ఎంత మొత్తంలో ఇవ్వాలి వంటి అంశాలపై స్పష్టమైన విధివిధానాలు రూపొందించాల్సిన అవసరం ఉంది.
ఇక కేసుల భయం లేకుండా చదువులపై దృష్టి
సుప్రీంకోర్టు నిర్ణయంతో నిరసనల్లో పాల్గొన్న విద్యార్థుల ముందున్న అతిపెద్ద భయం తొలగినట్టయింది. కేసులు, దర్యాప్తులు, పోలీసుల విచారణలతో సమయం, భవిష్యత్తు దెబ్బతినకుండా విద్యార్థులు తిరిగి తమ చదువులు, పోటీ పరీక్షలు, వృత్తి జీవితంపై దృష్టి పెట్టేందుకు అవకాశం ఏర్పడింది.
ప్రత్యేకంగా యువతపై క్రిమినల్‌ కేసుల ప్రభావం ఎంత తీవ్రమైనదో దృష్టిలో ఉంచుకుని న్యాయస్థానం ఈ విషయంలో స్పష్టమైన రేఖ గీసింది. నిరసనలో పాల్గొన్నందుకు మాత్రమే విద్యార్థుల భవిష్యత్తు ప్రశ్నార్థకంగా మారకూడదన్న సందేశం ఈ నిర్ణయం ద్వారా వెళ్లింది.
ప్రభుత్వాలకు స్పష్టమైన సందేశం
విద్యార్థుల నిరసనలను అణచివేసేందుకు కేసులను సాధనంగా ఉపయోగించడంపై కూడా ఈ నిర్ణయం ఒక హెచ్చరికగా భావించవచ్చు. ప్రజాస్వామ్య పద్ధతిలో సమస్యలను వ్యక్తం చేసే విద్యార్థులపై కేసులు నమోదు చేసే ముందు వారి భవిష్యత్తుపై పడే ప్రభావాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోవాల్సిన అవసరాన్ని ఈ తీర్పు గుర్తు చేసింది.
అదే సమయంలో ప్రజా శాంతికి భంగం కలిగించే చర్యలు, హింసాత్మక ఘటనలు, తీవ్రమైన నేరాలకు పాల్పడే వ్యక్తులకు చట్టం నుంచి మినహాయింపు ఉండదన్న విషయాన్ని కూడా సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది. దీంతో నిరసన హక్కు, చట్టబద్ధత, ప్రజా శాంతి మధ్య సమతుల్యతకు న్యాయస్థానం ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది.
నీట్‌ వివాదంలో కీలక మలుపు
నీట్‌ పరీక్ష చుట్టూ ఏర్పడిన వివాదం ఇప్పటికే విద్యార్థుల్లో తీవ్ర ఆందోళనకు దారితీసింది. పరీక్షా ప్రక్రియపై అనుమానాలు, పారదర్శకతపై ప్రశ్నలు, విద్యార్థుల భవిష్యత్తుపై ఆందోళనల మధ్య నిరసనలు జరిగాయి. ఆ నిరసనలపై కేసులు నమోదవడంతో సమస్య మరో మలుపు తిరిగింది.
ఇప్పుడు సుప్రీంకోర్టు జోక్యంతో కేసుల వ్యవహారానికి పెద్ద ఎత్తున తెరపడింది. శాంతియుత నిరసనల్లో పాల్గొన్న విద్యార్థులకు ఇది గణనీయమైన ఉపశమనం కాగా, తీవ్రమైన నేరచరిత్ర ఉన్నవారిపై మాత్రం దర్యాప్తు కొనసాగించేందుకు అవకాశం ఉండటంతో చట్టపరమైన బాధ్యత కూడా కొనసాగనుంది.
.
